styczeń 2014

Sk-01-14s

AKTUALNOŚCI –  115-lecie Koszalińskiej Kolei Wąskotorowej
Paweł Korcz

W ostatni weekend listopada Towarzystwo Miłośników Koszalińskiej Wąskotorówki jak co roku zorganizowało przejazd po trasie tej kolei. Tym razem impreza uświetniła 115. rocznicę otwarcia linii.

KOLEJ W POLSCE –  Kolej Lokalna
Kostrzyn n. Odrą – Słońsk – Krzeszyce – Rudnica

Cz.1: okres 1896 – 1908
Robert Michalak

Kolej żelazna z Kostrzyna n. Odrą przez Słońsk i Krzeszyce do Rudnicy została zbudowana etapami, jako normalnotorowa kolej lokalna. Głównym celem inicjatorów jej budowy było ożywienie gospodarcze okolic położonych na północnych rubieżach powiatu ziemskiego wschodniotorzymskiego z siedzibą w Sulęcinie, w Prowincji Brandenburskiej. Jej przebieg miał charakter typowy dla kolei lokalnych, optymalnie uwzględniał miejscowe warunki terenowe oraz istniejącą rozdrobnioną, lecz bogatą sieć osadniczą. Od początku istnienia inicjatywa ta okazała się jak najbardziej trafna, a powstała w ten sposób droga żelazna przez wiele następnych dziesięcioleci przyczyniła się do rozwoju wielu miejscowości położonych na obszarze łęgów warciańskich.

HISTORIA KOLEI – Wielkie spotkanie:
75. rocznica rekordu prędkości parowozu

Tomasz Gałka

Trzeciego lipca 1938 roku na bocznicę Wood Green w Londynie przybyła ekipa techniczna z firmy Westinghouse, uczestnicząca w próbach hamulców. Oczekiwał tam skład złożony z wagonu dynamometrycznego i trzech podwójnych wagonów przegubowych, prowadzony parowozem 4468 Mallard serii A4 kolei LNER. Parowóz był niemal nowy, opuścił zakłady w Doncaster równo cztery miesiące wcześniej i jako pierwszy z serii został wyposażony w dyszę wylotową Kylchap. Na trasie do Barkston prowadzono zgodnie z planem testy układu hamulcowego. Po obróceniu parowozu z wagonem dynamometrycznym na trójkącie oświadczono, że w drodze powrotnej nastąpi próba pobicia rekordu prędkości.

KATASTROFY – Smutny poranek w Wesołej
Roman Garbacik

W piątek, 12 lutego 1937 roku aura w Krakowie była typowo zimowa. Niewielka odwilż spowodowała załamanie pokrywy lodowej na Wiśle, co zwłaszcza w rejonie Tyńca groziło zatorami. Mgła zalegała też na głównym dworcu krakowskim. Po odprawieniu w kierunku Płaszowa parowozu luzem, przyszła kolej na odjazd pociągu lokalnego do Kocmyrzowa. Był to dwuosiowy wagon motorowy wraz z podobną do siebie doczepą. Tego dnia nikt z pasażerów nie przypuszczał, że podróż trwać będzie tak krótko, a od tragedii dzielą ich zaledwie minuty.

KOLEJ W ŚWIECIE – Koleje w Albanii
Tomasz Gieżyński

Albania jawi nam się jako kraj nieco tajemniczy, niebezpieczny i zacofany. Chociaż od upadku komunizmu w Europie nie jest on już odizolowany od reszty świata i coraz częściej odwiedzają go turyści, w naszej świadomości nie zdążyły się wykształcić inne opinie na jego temat. Albania dzisiaj łamie jednak większość stereotypów, jakie powstały przez dziesięciolecia . Większość, bo niestety nie wszystkie – obiegowa opinia na temat albańskich kolei jest w znacznej części zgodna z prawdą.

ZAPOMNIANE LINIE – Kozy Pomorskie – Drawsko Pomorskie Wąskotorowe
Sławomir Fedorowicz

Stacja Kozy Pomorskie była niegdyś stacją węzłową, oczywiście w rozumieniu kolei wąskotorowych, czyli bez obsady ruchowej oraz bez semaforów wjazdowych, o wyjazdowych już nie wspominając. Mimo zamknięcia ruchu w 1996 roku (po 101 latach od otwarcia linii) na dawnej stacyjce niewiele się zmieniło: w trawie jakimś cudem uchowały się tory stacyjne oraz nadal stoi dworzec z drzwiami do dawnej poczekalni zabitymi deskami.

WCZORAJ I DZIŚ – Grybów
Ryszard Stankiewicz

WĄSKIE TORY  – Muzealne parowozy na tor 1000 mm – Seria Px48 – przebiegi służby
opracowanie Tomisław Czarnecki

W numerze 12/13 przedstawiliśmy historię przebudowy maszyn serii Px48 na tor 1000 mm. Gdy w 1988 roku na stacji w Koszalinie stał sznur zimnych peiksów wydawało się, że koniec tych maszyn stał się faktem. Tym bardziej wszystkich miłośników wąskich torów ucieszyła inicjatywa Zarządu KD ze Szczecina, dzięki której 29.06.1990 roku w swój pierwszy turystyczny kurs wyruszył wyremontowany parowóz Px48-3901. Do chwili obecnej w służbie turystycznej pozostaje Px48-3916, a pod parę ma szansę powrócić Px48-3913.

ABC KOLEI  – Bibliografia przepisów i instrukcji z zakresu służby mechanicznej PKP wydanych w latach 1919-2001
Część 2 – Przepisy i instrukcje wydane w latach 1945-2001 (1)
Zbigniew Tucholski

W 1945 roku po sześcioletniej przerwie Departament Mechaniczny Ministerstwa Komunikacji rozpoczął opracowywanie i wydawanie drukiem nowych przepisów i instrukcji utrzymując ciągłość obowiązywania przepisów przedwojennych. Zarządzeniem zatwierdzającym nowe przepisy odwoływano równocześnie poprzednie przepisy przedwojenne. Zasadniczo utrzymano przedwojenne oznaczenia literowo-cyfrowe poszczególnych przepisów i instrukcji służby mechanicznej wydając ich przedruki bądź w nieznacznym stopniu zmienione wersje.

MIEJSKIE TORY – Tramwaj we Lwowie
Krzysztof Zintel

ORYGINAŁ I MODEL – Tabor obcych kolei na polskich torach i jego modele
Wagon osobowy standardu Y drugiej klasy serii B1 kolei SŽ

Andrzej Etmanowicz

W drugiej połowie XX wieku codziennymi gośćmi na polskich torach były wagony ówczesnych kolei jugosłowiańskich (JŽ), głównie za sprawą pociągu pospiesznego Polonia, łączącego wówczas Warszawę z Budapesztem, Sofią i Belgradem. W tej ostatniej relacji można było spotkać wagony JŽ, zarówno osobowe różnych klas, jak i sypialne oraz z miejscami do leżenia różnych standardów i typów. Kiedy jednak Jugosławia w latach 90. ub. wieku w wyniku często krwawych przeobrażeń podzieliła się, bezpośrednie połączenia Polski z tymi nowymi państwami nie zostały utrzymane i wagony kolei byłego państwa jugosłowiańskiego przestały przyjeżdżać do Polski. Jednak we wrześniu 2007 roku w Warszawie pojawił się, zupełnie niespodziewanie, jeden z wagonów drugiej klasy standardu Y kolei słoweńskich (SŽ), a jego model znajduje w ofercie jednej z firm modelarskich.

WARSZTAT – Plebiscyt Polski Model Roku 2013
Arkadiusz Lubka

NOWOŚCI – Wagon 1 klasy z częścią restauracyjną serii ARkimbz266.9 DB-AG w malowaniu „BERLIN-WARSZAWA-EKSPRESS”
Andrzej Etmanowicz

W najbliższym czasie będzie można wreszcie zestawić złożony z modeli H0 kompletny skład pociągu EuroCity. Będzie to pierwszy poranny skład EC 46/17001 do Berlina Hbf., codziennie kursujący między Warszawą i Berlinem. Dotychczas do zestawienia pełnego składu pociągu Berlin-Warszawa-Express brakowało jednego modelu wagonu – jedynki z częścią restauracyjną serii ARkimbz266.9 DB. Ukazanie się tego modelu w lutym 2014 roku zapowiedziała firma Roco. Proponujemy krótką historię oryginału.

MAKIETA – Temofeszt 2013
Grzegorz Molenda

W dniach 11-13 października 2013 r. w budapeszteńskim Parku Kolejowym po raz piąty odbył się Międzynarodowy Festiwal Modelarstwa Kolejowego. Muzeum otwarto w połowie 2000 roku na terenie dawnej Lokomotywowni Północnej. Zajmuje obszar ponad 70 000 m2, na którym zgrupowano ponad 100 jednostek zabytkowego taboru kolejowego, w tym ok. 50 pojazdów trakcyjnych a także liczne urządzenia techniczne.

FILATELISTYKA
Krystian Żurawski
Wystawa kolekcjonerska w Świebodzicach
2013 – Rokiem Juliana Tuwima