październik 2004

sk-10-04

O fotografowaniu kolei
Autor: Marek Malczewski

Miłośnicy kolei i transportu szynowego próbujący fotografować obiekty kolejowe, nigdy nie mieli łatwego życia. Restrykcje i zakazy obowiązywały począwszy od objęcia polskich kolei po II wojnie światowej klauzulami tajne i poufne. Zamachy 11 Września i późniejszy w Madrycie spowodowały, że hobbystów z aparatem zaczęto postrzegać jako potencjalnych terrorystów. Redakcja zaprasza wszystkich fotografujących obiekty kolejowe, których spotkały z tego powodu restrykcje, do podzielenia się swoimi przeżyciami.

AKTUALNOŚCI – PKP Cargo uruchamia przewozy pasażerskie
Autor: Karol Trammer

PKP Cargo otrzymało licencję na prowadzenie pociągów „retro”. Dzięki temu w czerwcu uruchomiono pierwszy pociąg prowadzony przez parowóz Tr5-65 na trasie Wolsztyn – Leszno –Wolsztyn. W sierpniu ruszyły pociągi historyczne od skansenu Chabówka, potem dalsze. Zapowiada się ostra rywalizacja między PKP Cargo i Przewozami Regionalnymi na polu uruchamiania specjalnych pociągów. Czekamy na następne, atrakcyjne propozycje.

NASZ PORTRET – Parowóz serii Tr202
Autor: Paweł Terczyński

Zaledwie 30 parowozów Liberation Tr202 produkcji angielskiej dotarło do Polski w ramach pomocy UNRRA. Razem z lokomotywami amerykańskimi stanowiły one jednak istotne uzupełnienie dostaw realizowanych przez krajowe wytwórnie.

HISTORIA KOLEI – Dzieje kolei w Rumi
Autor: Krzysztof Labudda

Historia kolei na obszarze Rumii sięga roku 1866, kiedy Towarzystwo Kolei Berlińsko-Szczecińskiej prowadzące prace nad przedłużeniem linii kolejowej z Koszalina do Słupska zainteresowało się planem dalszego jej przedłużenia do Gdańska. Po zakończeniu I wojny światowej stacja Rumia – Zagórze znalazła się w granicach Polski, choć dopiero w 1921 roku można było stąd dojechać do innych części kraju bez konieczności przejeżdżania przez terytoria innych państw. Obecnie stacja w Rumii stanowi jeden z większych węzłów komunikacyjnych w aglomeracji gdańskiej.

KOLEJ W ŚWIECIE – Čiernohronská kolej leśna
Autor: Boris Kyjonka

W pierwszej połowie XX wieku na Słowacji funkcjonowało aż 40 kolejek leśnych. Powojenny postęp techniczny i zastosowanie ciężkiego sprzętu leśnego do wyrębu oraz ciężarówek do transportu drewna spowodowały szybką likwidację kolei leśnych. Najdłużej pracującą i zarazem najdłuższą była Čiernohronská Lesná Železnica.

WĄSKIE TORY – Kolej wąskotorowa Huty Miedzi Głogów cz.1
Autor: Marek Malczewski

Hutnictwo miedzi na Dolnym Śląsku istniało już przed 1945 rokiem. Po odkryciu dużych złóż w latach 50. rozpoczęto budowę Huty Miedzi Głogów. Istniejący w hucie system transportu wewnętrznego wykorzystujący kolej wąskotorową dobrze się sprawdza w praktyce i nie planuje się zastąpienia go pojazdami drogowymi.

ZAPOMNIANE LINIE – Domachowo – Karzec
Autor: Sławomir Fedorowicz

Na Śląsku i w Wielkopolsce koleje prywatne i samorządowe stanowiły przed wojną istotne uzupełnienie państwowej sieci kolejowej. Ciekawym przykładem kolei prywatnych była Gostyńska Kolej Powiatowa, która posiadała oprócz głównej linii, także niemal równoległe połączenie z Domachowa do Karca. Wzdłuż tej właśnie trasy robimy wraz z autorem wycieczkę.

STATYSTYKA – Seria EU07 w Ostrowie Wlkp.
Autor: Paweł Terczyński

Węzeł w Ostrowie Wielkopolskim położony na przecięciu głównych szlaków, spełniał szczególną rolę zarówno w obsłudze ruchu towarowego, jak i pasażerskiego. Pierwsze lokomotywy elektryczne serii EU07 pojawiły się w roku 1973 wraz z uruchomieniem trakcji elektrycznej do Kluczborka.

ABC KOLEI – Budowa parowozu – tender cz. 3
Autor: Maciej Panasiewicz

Tender beczkowy – jego nazwa pochodzi od cylindrycznego zbiornika wodnego. Ten charakterystyczny kształt zapewnia znacznie większą sztywność konstrukcji, w porównaniu z omawianymi w poprzednim numerze tendrami skrzynkowymi. Konstrukcja tego typu nie wymaga stosowania ostoi, jest więc lżejsza.

ARCHIWUM TABORU – Wagon cysterna dwuosiowa typu 203R
Autor: Paweł Terczyński

Konstrukcja wagonu 203R została opracowana w roku 1960, w odpowiedzi na potrzebę przewożenia koleją substancji chemicznych – fenolu, formaliny lub kwasu siarkowego. Dwuosiowe cysterny serii 203R wyprodukowano w latach sześćdziesiątych w Świdnicy.

KATASTROFY – Lipce Reymontowskie 1971
Autor: Maciej Wielgus

W niedzielne, marcowe południe 1971 roku, w położonych na łuku peronach przystanku osobowego nastąpiło wykolejenie pociągu towarowego. Skutki wypadku, choć nie było na szczęście żadnych ofiar, okazały się poważne. Przerwa w ruchu pociągów na tej magistralnej linii trwała ponad 28 godzin.

FILATELISTYKA
Autor: Krystian Żurawski

Polskie koleje wąskotorowe w dokumentacji pocztowo-filatelistycznej cz.4. SA106 na datowniku. Urząd pocztowy w wagonie. 200 lat kolei na świecie.

MIEJSKIE TORY – Tramwaje N w Łodzi cz. 2.
Autor: Wojciech Dębski

Połowa okresu eksploatacji wagonów N w Łodzi przypadła na rok 1971. Ilość pojazdów była wówczas rekordowa – 725 sztuk. Mimo stopniowej likwidacji „enek” od 1972 roku, ich pozycja w łódzkim taborze w latach 70. pozostała dominująca.

MAKIETA – Budynki, budowle, obiekty i detale drewniane na makiecie
Autor: Leszek Lewiński

W minionych latach drewno było jednym z podstawowych materiałów budowlanych, stosowanych w budownictwie kolejowym. Choć na terenie naszego kraju zastosowanie drewna wiąże się raczej z obiektami tymczasowymi lub z określonymi elementami budynków czy budowli, to jednak wiele elementów drewnianych jak ogrodzenia, parkany, wiaty czy szopy nadają otoczeniu typowo polski charakter. W tym i kolejnych numerach czasopisma, autor będzie się starał przybliżyć zasady odtwarzania konstrukcji drewnianych w miniaturze. W tym odcinku – o materiałach i barwieniu.

WARSZTAT – Cyfrowy Świat Kolei – makieta DCC – jak zacząć
Autor: Łukasz Kirchner

Postęp technologiczny w dziedzinie mikroprocesorów, jaki dokonał się w ostatnich kilkunastu latach, pozwolił na tak znaczną miniaturyzację, że elektronika pojawiła się także w modelarstwie kolejowym. Producenci oferują modele pojazdów przystosowane do sterowania cyfrowego. Wiodące firmy proponują kompletne zestawy do takiego sterownia.

TEST MODELU – Uniwersalna lokomotywa elektryczna serii 143
Autor: Arkadiusz Lubka

W drugiej połowie lat 80., na zelektryfikowanych torach ówczesnej NRD dominowały elektrowozy serii 143, o specyficznej „skrzynkowatej” sylwetce. O popularności lokomotyw tej serii na kolejach niemieckich może świadczyć fakt, że ich miniaturowe modele są produkowane we wszystkich niemal skalach modelarskich. Test prezentuje model w skali H0.

KATALOG MODELI – Wagon do przewozu samochodów
Autor: Arkadiusz Lubka

W latach 70. PKP zakupiły 1000 czeskich, dwuosiowych wagonów do przewozu samochodów. Do Polski trafiły w dwóch wersjach – przystosowane do jazdy z dwoma prędkościami. Część wagonów z obu serii w późniejszym okresie została przebudowana na autokuszetki.

NOWOŚCI MODELARSKIE – Komunikacja miejska 2004
Autor: Arkadiusz Lubka

W tym roku ukazało się na rynku sporo nowych modeli pojazdów oraz akcesoriów komunikacji miejskiej. Prawie wszystko zostało przygotowane przez niewielkich producentów jako zestawy krótkoseryjne

Elektrowóz 1600 spółki przewozowej Railion
Autor: Michał Dembowski