luty 2011

2

 

AKTUALNOŚCI – Most na Popradzie otwarty
Autor: Leszek Zakrzewski
W sobotę 15.01.2011 r. nastąpiło uroczyste otwarcie odbudowanego mostu na Popradzie koło Starego Sącza. Poprzedni obiekt został zniszczony przez powódź na początku czerwca ubiegłego roku.

NOWY TABOR – Wagony kontenerowe typów 434Z i 627Za dla PKP Cargo
Autor: Paweł Terczyński
Transport intermodalny, w szczególności z wykorzystaniem kontenerów, odgrywa coraz większą rolę w przewozach ładunków. W Polsce przez wiele lat był niedoceniany, wystarczy wspomnieć, że ostatnie wagony specjalizowane do przewozu kontenerów zostały zakupione w latach osiemdziesiątych. PKP Cargo w 2008 roku przetransportowały w systemie intermodalnym 4 118 tys. ton ładunków, co stanowiło wprawdzie niewiele ponad 3%, jednak wobec przewidywanego wzrostu tych przewozów i dlatego, że zdecydowana większość wagonów kontenerowych była wyeksploatowana i nie spełniała aktualnych wymagań, konieczne stało się uzupełnienie parku specjalistycznych wagonów.

NASZ PORTRET – Zespoły trakcyjne serii EN56
Autor: Paweł Terczyński, Krzysztof Zintel
Elektryfikacja węzła warszawskiego, której pierwszy etap zakończono przed wybuchem wojny, zakładała przebudowę stacji i budowę nowych przystanków wyposażonych w perony o standardowej wysokości 960 mm powyżej główki szyny. Trzywagonowe zespoły trakcyjne zaprojektowane i zbudowane do obsługi węzła były przystosowane tylko do takich peronów. Po wojnie według niemal identycznych standardów wykonywano następne serie taboru przeznaczonego dla dalszych elektryfikowanych odcinków w rejonie Warszawy. Tymczasem w 1948 roku zapadła decyzja o wprowadzeniu trakcji elektrycznej na pierwszej długiej trasie Warszawa – Śląsk i dla jej obsługi należało zaprojektować zupełnie nowy tabor. Wobec braku możliwości jego wykonania w kraju, umowy na dostawę lokomotyw, zespołów trakcyjnych i wyposażenia podstacji zawarto z przemysłem NRD. Realizację całości zadania przewidziano na okres Planu Sześcioletniego (1950-1955).

HISTORIA KOLEI – Ufortyfikowany most kolejowy na poznańskiej Starołęce
Autor: Przemysław Maćkowiak
Most kolejowy przez Wartę łączący Dębinę ze Starołęką stanowi wyjątkowo cenny oraz ciekawy przykład sztuki inżynieryjnej. Zbudowano go w latach 1874-1875 w trakcie realizacji linii kolejowej łączącej Poznań z Kluczborkiem w pobliżu zewnętrznego pierścienia fortów modernizowanej poznańskiej twierdzy, przez co jego przyczółki uzyskały charakter obronny. Ze względu na swoją specyficzną konstrukcję znalazł się on w wydawnictwach encyklopedycznych z końca XIX wieku obok słynnego mostu brooklyńskiego w Nowym Jorku nad rzeką East River czy też przeprawy nad Monongahelą w Pittsburgu.

KOLEJ W ŚWIECIE – Lokomotywy typu V 100 kolei DR cz.3
Autor: Ryszard Rusak
Jedną z odmian maszyn V 100 był pojazd do obsługi linii wąskotorowych w górach Harzu, który w założeniach miał zastąpić parowozy. Na szczęście tak się nie stało i po kilkunastu latach eksploatacji z 10 lokomotyw serii 199 obecnie w ruchu pozostają zaledwie trzy pojazdy. Ponadto spory „apetyt” na paliwo znacznej jeszcze liczby eksploatowanych maszyn normalnotorowych skłonił konstruktorów do poszukiwania alternatywnych źródeł zasilania. Efektem tego było zbudowanie pojazdu o napędzie hybrydowym.

REPORTAŻ – Odbudowa mostu na Popradzie pod Starym Sączem
Autor: Leszek Zakrzewski
W czerwcu 2010 roku wezbrane nurty rzeki Poprad spowodowały zmianę położenia koryta rzeki, podmycie jej lewego brzegu oraz dwóch filarów mostu. W konsekwencji nastąpiło wywrócenie filarów mostu, zerwanie, przemieszczenie oraz opadnięcie do wody przęseł obiektu; jedno z nich zostało porwane prze nurt i poniesione ok. 200 m w dół rzeki. Nastąpiło także podmycie przyczółka od strony Starego Sącza, zerwanie sieci trakcyjnej i uszkodzenie elementów sieci trakcyjnej, elektroenergetycznej, automatyki srk, teletechnicznej. Ruch pociągów na odcinku Nowy Sącz – Krynica wstrzymano do odwołania.

WĄSKIE TORY – Sargańska kolej leśna
Autor: Marek Malczewski
Kolej leśna o szerokości toru 600 mm i długości około 8 km powstała nad rzeką Kamesiną w minionym stuleciu, w latach 1921-25. Służyła ona do wywozu drewna z kompleksu leśnego Veliki Skakavac do tartaku mieszczącego się w Mokrej Górze. Na początkowym odcinku, po pokonaniu pierwszego tunelu, kolej wąskotorowa z Mokrej Góry biegnie wzdłuż doliny rzeki Kamesiny, przegrodzonej zespołem tam, tworzących kąpieliska. Jest to tak zwana Biała Woda, znana od stuleci z legend o cudownych właściwościach leczniczych.

WCZORAJ I DZIŚ – Toruń Główny
Autor: Marcin Przegiętka
Kolej dotarła do Torunia przed 150 laty, gdy w 1861 r. otwarto odgałęzienie Królewskiej Kolei Wschodniej z Bydgoszczy. Rok później powstało połączenie z Warszawą. Pierwszy toruński dworzec został usytuowany u wylotu nieistniejącego już mostu drewnianego na Wiśle.

ABC KOLEI – Bibliografia przepisów i instrukcji z zakresu służby mechanicznej PKP wydanych w latach 1919-2001
Autor: Zbigniew Tucholski
Przepisy i instrukcje wydane w latach 1919-1939 cz.1

FILATELISTYKA
Autor: Krystian Żurawski
W zimowej scenerii

ALBUM STACJI – Dziembówko
Autor: Paweł Korcz
Stacja Dziembówko powstała wraz z budową linii łączącej Poznań z Piłą, którą otwarto w 1879 roku. Była to pierwsza linia kolejowa wybudowana na terenie Wielkopolski z budżetu państwa niemieckiego, po nacjonalizacji prywatnych przedsiębiorstw kolejowych.

TRAMWAJE – Wagon EU8N
Autor: Jacek Kołodziej
Zakup używanych tramwajów, zapoczątkowany w 1989 roku pozyskaniem wagonów T4 i B4 z Norymbergi, stanowi istotną możliwość uzupełnienia taboru posiadanego przez MPK Kraków i jest realizowany równolegle z zakupem nowych pojazdów niskopodłogowych. Rozwiązania techniczne stosowane w sprowadzanych tramwajach pozwalają na wieloletnie bezpieczne użytkowanie,co umożliwia wycofywanie z ruchu starych i drogich w eksploatacji wagonów 105N, których ponad 200 nadal kursuje po ulicach miasta. Pojazdy EU8N to zmodernizowane w Polsce wagony, które Kraków pozyskał z Wiednia.

MIEJSKIE TORY – Najpiękniejsze linie tramwajowe Polski
Autor: Paweł Korcz
38 Bytom kościół św. Trójcy – Bytom Powstańców Śl. W Bytomiu funkcjonuje najkrótsza linia tramwajowa w Polsce i jedna z krótszych w Europie. Linia nr 38 jako ostatnia obsługiwana jest wyłącznie dwuosiowymi wagonami silnikowymi typu N.

ORYGINAŁ I MODEL – Tabor obcych kolei na polskich torach i jego modele
Autor: Andrzej Etmanowicz
Wagony standardu Z1 kolei ČD w Polsce

WARSZTAT – Przebudowa modelu wagonu ogrzewczego firmy Heris
Autor: Tomasz Florczak
Od kilku lat firma Heris oferuje model wagonu ogrzewczego budowy ujednoliconej z lat 1942-44 w skali 1:87. Model swoim wyglądem i wyposażeniem odpowiada oryginałowi z pierwszych lat eksploatacji na sieci PKP. Podczas eksploatacji wagony te podlegały jednak różnym przeróbkom, w wyniku czego zmieniał się wygląd niektórych detali. Przedstawiony opis przebudowy dotyczy wykonania modelu oznaczonego na PKP serią Z (po zmianie oznakowania obowiązującym od 1980 roku) i odpowiadającego realiom epoki IV. Taki wygląd utrzymywał się na ogół do końca eksploatacji wagonów ogrzewczych na polskich kolejach w pierwszej połowie lat 90. ubiegłego wieku.

TEST MODELU – Elektrowóz wielosystemowy typu ES64U4-D
Autor: Arkadiusz Lubka
W połowie grudnia 2010 r. do sprzedaży trafiła pierwsza partia miniatur Husarza 1:120 w barwach polskiego przewoźnika. Model elektrowozu niemieckiej serii 182, opracowany w połowie minionej dekady przez firmę Piko w wielkości TT, był już na naszych łamach opisywany, jednak pojawienie się tego modelu w barwach PKP-Intercity stanowi okazję do przypomnienia go polskim modelarzom.