lipiec 2018

1numer 07-18-okładka

AKTUALNOŚCI  –  Święto Zabytków Techniki „Industriada 2018”

Ryszard Rusak

W sobotę 9 czerwca odbyła się dziewiąta edycja Święta Zabytków Techniki Województwa Śląskiego Industriada 2018. Jest to największy w tej części Europy festiwal promujący dziedzictwo przemysłowe, a tegoroczna impreza odbywała się pod hasłem Industria jest kobietą – przedstawiano znaczenie kobiet w sferze życia gospodarczego, społecznego i rodzinnego oraz ich wpływ na kulturę przemysłową. Oferta była przeogromna i trudno było wybrać pośród niezliczonej ilości przeznaczonych do zwiedzania industrialnych obiektów przemysłowego Śląska.

 

HISTORIA KOLEI – Historia pociągu pancernego nr 7 Smok

Krzysztof Margasiński

Gdy Polska odzyskała niepodległość w listopadzie 1918 roku, rozpoczęto tworzenie polskiej armii oraz podjęto walkę o granice Polski. Dlatego postanowiono wyposażyć polską armię w nowy rodzaj oręża – pociągi pancerne. W związku z tym zaistniała pilna potrzeba budowy pociągów pancernych w celu wsparcia polskich oddziałów. Pierwsze polskie pociągi pancerne składały się z parowozu z jedynie opancerzonym stanowiskiem maszynisty, czasem i opancerzonym zbiornikiem wody oraz wozów strzeleckich, zbudowanych ze zwykłych platform kolejowych, na których dookoła burt były ułożone worki z piaskiem, z pozostawieniem otworów dla karabinów maszynowych oraz ręcznych. Wkrótce jednak te prymitywne jednostki znikły, a powstały wagony strzeleckie, prowizorycznie opancerzone od
wewnątrz blachą żelazną, dębiną lub betonem. Pociągi pancerne otrzymały w podobny sposób opancerzone wagony węglarki, wyposażone w armaty kazamatowe, wałowe lub polowe. Jedną z takich jednostek był zbudowany w Krakowie pociąg pancerny Smok

 

HISTORIA KOLEI – Tünel – żyjący pod ziemią zabytek

Paweł Szulc

Pasażerowie tej podziemnej kolejki nigdy nie wysiądą na tej stacji, co trzeba. Ma ona tylko dwie stacje końcowe. Kolejka jest prawdziwą dumą stambulczyków, którzy korzystają z niej już 143 lata. Roboty budowlane sfinalizowano z końcem 1874 roku. Długość tunelu wynosi 554,8 m, szerokość 6,7 m, a wysokość 4,9 m. Na obu końcach zbudowano stacje, a w nich także specjalne pomieszczenia techniczne. Różnica poziomów miedzy stacją Galata i Pera wynosi 61,55 m.

 

KOLEJ W ŚWIECIE – Niemieckie elektrowozy wielosystemowe serii E 320/E 344/E 310/E 410 i 182.2 (2)

Ryszard Rusak

Po próbnej eksploatacji dwusystemowych elektrowozów serii E 320 (od 1968 roku seria 182) koleje Deutsche Bundesbahn zleciły opracowanie dwóch nowych typów lokomotyw: jednej w wersji dwusystemowej, oznaczonej serią E 310 (od 1968 roku seria 181.0/ 181.1) i drugiej w wersji czterosystemowej, oznaczonej serią E 410 (od 1968 roku seria 184.0/184.1). Maszyny E 310 w wersji dwusystemowej okazały się bardziej przydatne w obsłudze ruchu na niemiecko-francuskim pograniczu i dlatego zdecydowano o zamówieniu niewielkiej partii podobnych lokomotyw, których konstrukcja została technicznie dopracowana i poprawiona. Te zmiany były dosyć znaczne i dotyczyły przede wszystkim elektroniki sterowniczej i napędu. Ostatecznie lokomotywy otrzymały oznaczenie serii 181.2, a ich produkcja została uruchomiona w 1972 roku. Paradoksalnie choć niewielka, bo licząca zaledwie 25 pojazdów
była zarazem najbardziej liczną serią lokomotyw dwusystemowych w Europie wyprodukowanych w tamtym czasie.

 

WĄSKIE TORY –  Wagony motorowe typu 1Mx budowy ZNTK Wrocław

Michał Zajfert

W ramach programu motoryzacji kolei wąskotorowych PKP w drugiej połowie lat 50. została wykonana przez Centralne Biuro Konstrukcyjne Przemysłu Taboru Kolejowego w Poznaniu dokumentacja budowy wagonów motorowych typu 1Mx na tor 1000 mm z wykorzystaniem starych wagonów doczepnych. Przewidziane rozwiązania konstrukcyjne w dużej mierze były oparte na dokumentacji projektowanych wówczas wagonów motorowych typu 1Mw na tor 750 mm. Zasadniczą różnicą w stosunku do nich było zastosowanie napędu na dwie osie – po jednej w każdym z wózków (układ osi (1A)’(A1)’).

 

MIEJSKIE TORY – Wagony N8CNF z Kassel w Gdańsku
Krystian Jacobson
W numerze 6/2018 Świata Kolei została przedstawiona sylwetka pojazdów typu N8C z Dortmundu. Sprowadzono je do Gdańska w latach 2007–2012 w liczbie 46, pozwoliły one zastąpić wiele wysłużonych wagonów typu 105Na oraz umożliwiły rozwój komunikacji szynowej na Chełm i Łostowice, a następnie na Morenę/Brętowo PKM. Pozytywne wyniki eksploatacji tych wagonów skłoniły firmę ZKM Gdańsk do poszukiwania kolejnych N8C celem ich zakupu i „modernizacji”. Jako że dostępnych wagonów N8C poza Dortmundem było mało, wybór padł na miasto Kassel, przy czym już 21.05.2007 r. wystosowane zostało pierwsze pismo do KVG Kassel z pytaniem o możliwość sprzedaży lub wypożyczenia do Gdańska 16 tych wagonów.

 

ORYGINAŁ I MODEL – Tabor obcych kolei na polskich torach i jego modele

Modele wagonów standardu Y pierwszej klasy typu 112Ag PKP Intercity

Andrzej Etmanowicz

W październiku 2015 roku i w lutym 2016 roku przedstawialiśmy jedną z największych w tamtym okresie nowości modelarskich taboru osobowego PKP – były nią wagony 1 klasy standardu Y typu 112Ag PKP Intercity w dwóch kolorystykach: aktualnej dla tej spółki, białoszarej z niebieskim pasem, tzw. ICCC [określenie „ICCC” jest próbą literowego zapisu znaku graficznego IC z dynamicznie „rozmytą” literą C   red.] oraz obecnie już praktycznie niespotykanej pomarańczowo-szarej, tzw. TLK. Obie odmiany były wykonane w dwóch wersjach, jako jedynki oraz, co dla niektórych było zaskoczeniem, jako jak najbardziej zgodne z oryginałami, „zdeklasowane” na drugą klasę. Wtedy też zapowiadaliśmy kolejne wersje kolorystyczne tej miniatury, w następnej kolejności miały pojawić się modele wagonów typu 112Ag w malowaniu kremowo-czerwonym PKP Intercity (oba tym razem jako jedynki), a także w kolorze oliwkowozielonym. W sierpniu ub. roku na modelarskim rynku znalazła się trzecia odmiana jedynki typu 112Ag w barwach kremowo-czerwonych PKP Intercity z dwoma różnymi numerami inwentarzowymi.

 

NOWOŚCI – Polskie nowości TT i N

Tomasz Mayer

 

FILATELISTYKA

Krystian Żurawski

Twórcy czeskich znaczków

Europa 2018 – Mosty