kwiecień 2011

1104

AKTUALNOŚCI – Modernizacja linii nr 357 Sulechów – Luboń k/Poznania
Autor: Paweł Korcz

NOWY TABOR – Wagony węglarki serii Eamnoss przewoźnika Freightliner PL
Autor: Paweł Terczyński
Po 2003 roku na polskiej sieci kolejowej pojawiło się wiele nowych przedsiębiorstw przewozowych, których działalność skoncentrowała się przede wszystkim na wykonywaniu masowych przewozów ładunków sypkich w zwartych składach pociągów. Do tego celu wykorzystywano posiadane wcześniej wagony węglarki i talboty, pozyskiwano tabor wynajmując go za granicą albo zamawiano nowe węglarki w krajowych wytwórniach, wykonywane wg dotychczasowych standardów z wykorzystaniem staro-użytecznych podzespołów układu biegowego. Wyjątkiem była firma Freightliner PL, która nie tylko zakupiła całkowicie nowe wagony, lecz także opracowała dla nich własne standardy, w celu jak najbardziej racjonalnego wykorzystania.

KOLEJ W POLSCE – Lokomotywownia Łuków
Autor: Jacek Rutkowski
Łuków – obecnie miasto w północno-zachodniej części województwa lubelskiego, będące siedzibą powiatu, ważny pięciokierunkowy węzeł kolejowy. Podobnie jak w innych regionach kraju, tak i tutaj transport kolejowy lata prosperity ma prawdopodobnie za sobą, dlatego warto przybliżyć nieco historię funkcjonowania kolei w tym rejonie.

ALBUM STACJI – Stacja Dalekie
Autor: Mateusz Milkowski
W dziewiczej jeszcze Puszczy Białej zbudowano stację kolejową z budynkiem dworcowym, która była zlokalizowana z dala od siedzib ludzkich i właśnie temu zawdzięcza swą nazwę Dalekie. Stacja miała się stać oknem na świat dla okolicznych wiosek oraz służyć wywozowi drewna z puszczy. Wkrótce niedaleko stacji pobudowano tartak, który przez 50 lat był najnowocześniejszym w Polsce. Wzniesiono budynki mieszkalne dla pracowników tartaku oraz leśników i tak Dalekie – Tartak zaczęło się rozwijać.

HISTORIA KOLEI – Osada kolejowa Krzyż
Autor: Miron Urbaniak
Powstająca na terenach Polski od lat 40. XIX w. sieć kolejowa przyczyniła się nie tylko do rozwoju gospodarczego i cywilizacyjnego poszczególnych regionów, ale niosła z sobą także nową jakość w architekturze, postęp techniczny i osadnictwo. I właśnie to ostatnie – w kontekście nie tylko ochrony konserwatorskiej, ale także rozpoznania zasobu – jest do dziś praktycznie niezbadane. Do tej pory w kraju nie ma wpisów do rejestru zabytków większych zespołów kolejowego budownictwa socjalnego, które zresztą z racji permanentnego użytkowania ulegało i ulega do dziś silnym przekształceniom, a niekiedy wręcz dewastacji. Mówiąc o osadnictwie kolejowym, a więc zorganizowanej zabudowie socjalno-bytowej realizowanej w sposób planowy przez kolejowego inwestora, można wskazać co najmniej kilka jej przykładów. Jednym z nich jest fragment dzisiejszego Krzyża Wlkp.

ZAPOMNIANE LINIE – Dawne przebiegi torów na linii Toruń Wschodni – Malbork cz.2
Autor: Sławomir Fedorowicz
Linia kolejowa Toruń– Malbork, zwana Koleją Miast Nadwiślańskich, została wybudowana w latach 1881-1883 jako linia drugorzędna, służąca głównie do obsługi gospodarczej miejscowego przemysłu i rolnictwa oraz lokalnego ruchu pasażerskiego. Gwałtowny rozwój ruchu na kolejach pruskich na przełomie XIX i XX w. spowodował konieczność poprawy jej parametrów technicznych, czego dokonano poprzez przebudowę i zmianę trasowania niektórych odcinków dla złagodzenia łuków i pochyleń podłużnych. W drugim odcinku artykułu opisane są trzy kolejne miejsca, gdzie miały miejsce znaczne korekty linii.

KOLEJ W ŚWIECIE – Koleje w Estonii
Autor: Wojciech Kolondra
Pierwsze linie kolejowe na terenie ówczesnej Guberni Estońskiej powstały jako elementy rozbudowującej się wówczas sieci Imperium Rosyjskiego. Prywatna linia o prześwicie 1524 mm, łącząca Paldiski, Rewel (późniejszy Tallinn) przez stacje Tapa i Narva ze wschodem została otwarta w 1870 roku (wg kalendarza gregoriańskiego). Sześć lat później dobudowano odgałęzienie Tapa – Tartu, a do 1889 roku ukończono budowane już przez państwo linie Tartu – Valga i Valga – Petseri – Pskov. Wkrótce pozostała część sieci została znacjonalizowana. W 1904 roku istniejącą sieć rozbudowano jeszcze o linię prowadzącą do portu Haapsalu, gdzie z myślą o carskich wizytach powstał imponujący dworzec z ponad dwustumetrowym peronem. Obsługę trakcyjną na szerokotorowych liniach zapewniały typowe rosyjskie parowozy serii T, do których później dołączyły inne.

WĄSKIE TORY – Kolej Cukrowni Gryfice
Autor: Ryszard Burzykowski
Cukrownia Gryfice ma już 112 lat. Mimo, że fabryka nigdy nie miała licznego parku lokomotyw i wagonów, przez większość tego czasu kolej była dla niej podstawowym środkiem transportu surowców do produkcji oraz cukru. Transport odbywał się wagonami kolei państwowych. Lokomotywy normalnotorowe i wąskotorowe cukrowni obsługiwały wyłącznie manewry na terenie zakładu.

ABC KOLEI – Bibliografia przepisów i instrukcji z zakresu służby mechanicznej PKP wydanych w latach 1919-2001
Autor: Zbigniew Tucholski
Przepisy i instrukcje wydane w latach 1919-1939 cz.3

FILATELISTYKA
Autor: Krystian Żurawski
Koleje Iraku i Mokrej Góry; 175 lat; Tajemnicze zapinki

MIEJSKIE TORY - Najpiękniejsze linie tramwajowe Polski: Linia 14 Katowice – Mysłowice
Autor: Jakub Halor
W latach 30. XX w. numer 14 nosiła nowo uruchomiona polska normalnotorowa linia Śląskich Kolejek biegnąca z Katowic przez Chorzów Batory do Wirku. Z początkiem 1941 r., po reformie numeracji związanej z integracją niemieckiej i polskiej sieci tramwajowej w okresie okupacji, numer 14 nosiła również normalnotorowa linia dojeżdżająca z chorzowskiego rynku do dworca Chorzów Batory, a następnie po zmianie kierunku do Piaśnik. Po II wojnie światowej relacja ta odżyła na skróconej trasie Chorzów Rynek – Chorzów Batory dw. PKP. W 1957 r. relację wydłużono przez Katowice do Bogucic, a 10 lat później aż do Mysłowic. W 1982 r. zmieniono przebieg trasy, ustalając przystanek początkowy na Alfredzie, u bram Siemianowic. Odtąd czternastka przez długie lata wyruszała stąd w dni robocze co 14, a w wolne dni co 28 minut w kierunku Mysłowic.

NOWOŚCI – Polskie nowości 2011 – TT i N
Autor: Arkadiusz Lubka, Ryszard Pyssa

TEST MODELU - Dwusystemowa lokomotywa elektryczna serii 1822
Autor: Arkadiusz Lubka
Pod koniec ubiegłego roku w handlu ukazała się miniatura austriackiego elektrowozu serii 1822. Model zapowiadany już od dwóch lat jest dostępny w malowaniu polskiego przewoźnika PTKiGK z Rybnika i to sprawia, że jest on interesujący także dla naszych hobbystów.

ORYGINAŁ I MODEL – Tabor obcych kolei na polskich torach i jego modele
Autor: Andrzej Etmanowicz
Wagon 2 klasy standardu Z2 kolei ČD w Polsce i jego modele