grudzień 2014

Świat Kolei 12/2014

AKTUALNOŚCI – Ostatnie śruby przykręcone!
Marek Malczewski

Po pięciu latach pracy Towarzystwo Miłośników Koszalińskiej Wąskotorówki przygotowało dla zaproszonych gości uroczystość wkręcenia ostatnich śrub na odbudowywanym  odcinku pomiędzy Manowem a Rosnowem. Odcinek ten przebiega przez atrakcyjne tereny leśne, a w Rosnowie nad zalewem znajduje się popularna plaża.

KOLEJ W POLSCE – Kolejowe nowości w aglomeracji krakowskiej
Paweł Terczyński

Renesans kolejowych przewozów aglomeracyjnych, jaki w ostatnich latach daje się zauważyć w niektórych większych ośrodkach, zawitał wreszcie do grodu Kraka. Uwarunkowania historyczne sprawiły, że krakowski węzeł nigdy nie rozwinął się w takim stopniu jak w Poznaniu czy Wrocławiu, a nawet w okresie największego rozkwitu większą rolę spełniał w obsłudze nowohuckiego kombinatu niż w przewozach pasażerskich. Obecnie, po latach cięć w komunikacji pasażerskiej, większe potoki podróżnych pozostały jeszcze na ciągu wschód-zachód, ale tylko w bliskim sąsiedztwie aglomeracji. Na dojazd koleją z Katowic czy Tarnowa (w obu przypadkach 78 km) decydują się tylko nieliczni – wobec tragicznego stanu żelaznych szlaków konkurencja autostrady A-4 nie daje obecnie kolei żadnych szans ani co do czasu, ani ceny przejazdu.

HISTORIA KOLEI – Historia kolei żelaznej w Lubaniu
Michał Sibilski 

Pierwsze prace przy budowie kolei do Lubania rozpoczęły się już w 1855 roku. Przeprowadzono wtedy wstępne pomiary terenowe. Rok później zawiązano w Berlinie Komitet Budowy Centralnej Kolei Berlińsko-Wiedeńskiej, w którego składzie znaleźli się przedstawiciele miast i powiatów, przez który miała wspomniana trasa przebiegać. Rozpoczęcie budowy w mieście miało miejsce 13.08.1863 r., gdy przy udziale przedstawicieli władz lokalnych uroczyście wbito pierwszą łopatę. Właściwe roboty ruszyły z miejsca już miesiąc później. Pierwszy oficjalny pociąg dotarł do miasta jeszcze przed otwarciem linii. Dnia 10.12.1864 r. od strony Węglińca przybył pociąg inspekcyjny dyrektora ministerialnego z Berlina .

HISTORIA KOLEI – Bocznica kopalni „Anna” – powstanie i funkcjonowanie do 1939 roku
Dawid Keller 

W zbiorach Muzeum w Rybniku znajduje się pięknie wydany album fotograficzny stanowiący wizytówkę Rybnickiego Gwarectwa Węglowego, właściciela znaczącej części kopalń węgla kamiennego (oraz zakładów powiązanych branż) w rejonie Rybnika na przełomie XIX i XX w. Jego charakter spowodował, że swoje obszerne miejsce znalazły w nim działania związane z rozbudową kopalni Anna w Pszowie. Prace te były związane m.in. z budową nowego szybu (Rudolf) oraz wynikłą z tego koniecznością poprawy dostępności komunikacyjnej zakładu. Do czasu zakończenia budowy tytułowej bocznicy, kopalnia dla masowego wywozu węgla korzystała jedynie z kolejki linowej – prowadzącej do Rydułtów . Planowane zwiększenie wydobycia wymagało zmiany tej sytuacji. Stąd wysunięto projekt budowy bocznicy (mylnie czasami określanej, na skutek późniejszych przekształceń, linią).

KOLEJ W ŚWIECIE – Łosie na torach!
Filip Faliński

Norwegia to kraj piękny, lecz ekstremalnie trudny dla transportu i tworzenia nowych szlaków komunikacyjnych. Pociągi NSB, Norweskich Kolei Państwowych, codziennie pokonują setki tuneli i wiaduktów, przepiękne doliny, fotogeniczne fiordy. W zimie walczą ze śniegiem, w lecie muszą uważać na biegające po torach łosie. Cały rok trwa jednak walka z samolotami, bo bogate społeczeństwo Norwegii już dawno odzwyczaiło się od pokonywania dłuższych tras koleją…

WSPOMNIENIA – „Acht Pferde oder achtungdvierzieg Mann”. W 100-lecie wielkiej wojny
Zbigniew Sułkowski

WĄSKIE TORY – Spalinowy zespół trakcyjny Mxx 186 Skania
Bogdan Pokropiński

Rozwój techniki napędowej z wykorzystaniem silników spalinowych, jaki miał miejsce przed II wojną światową, spowodował, że również kolej zaczęła się interesować nowym – alternatywnym wobec pary – rodzajem trakcji. Z przyczyn technicznych pierwsze rozwiązania wdrażano na kolejach lokalnych, czemu zresztą sprzyjała struktura własnościowa. Do działań mających na celu redukcję kosztów eksploatacji łatwiej było przekonać samorząd niż dużą, zbiurokratyzowaną strukturę kolei państwowej. W Polsce przedwojennej „motoryzacja” kolei wąskotorowych odbywała się albo przez zakup jednostek za granicą u wyspecjalizowanych producentów (p. ŚK 8/2014), albo przez zamówienia pojazdów o cechach odpowiadających potrzebom danej kolei u wytwórców krajowych.

MIEJSKIE TORY – Pierwsze tramwaje. Zarys rozwoju techniki od początków do 1914 roku
Krzysztof Zintel

Część 1. Tramwaje konne i parowe

ORYGINAŁ I MODEL – Modele czteroosiowych wagonów krytych budowy normalnej PKP typu 401K
Andrzej Etmanowicz

W cyklu Oryginał i model po raz kolejny przedstawiamy model H0 wagonu towarowego. To czteroosiowy wagon kryty budowy normalnej typu  401K rodzimej produkcji, dostarczony dla Polskich Kolei Państwowych w latach 1964–1979 w imponującej liczbie ponad 18 tys. egzemplarzy. Obecnie niestety nie możemy ich już zobaczyć w eksploatacji, jednak dla wszystkich stanowią one element naszej kolejowej klasyki, a w latach 70. i 80. ub. wieku można je było spotkać zarówno w całej Polsce, jak i na torach prawie wszystkich europejskich zarządów kolejowych. Dlatego pojawienie się ich miniatur H0 jest jednym z najważniejszych wydarzeń modelarskich w tym roku w zakresie modeli wagonów naszych kolei.

TEST MODELU – Model lokomotywy elektrycznej EU07-193 PKP Cargo firmy PIKO
Tomasz Mayer

W sierpniowym numerze Świata kolei miłośnicy miniaturowych pociągów mogli zapoznać się z artykułem Krzysztofa Koja, opisującym historię tej lokomotywy oraz zapowiadającym produkcję seryjną jej modelu przez firmę Piko. Jest ona chyba najbardziej ulubionym typem lokomotywy elektrycznej spotykanej na naszych torach i to na terenie całego kraju. W połowie listopada bieżącego roku, do sklepów  modelarskich w całym kraju trafiła bardzo oczekiwana miniatura lokomotywy elektrycznej z rodziny 4E, 303E, 102E i 203E.

FILATELISTYKA
Krystian Żurawski
Maszynistowski jubileusz
Prof. Podoski patronem szkoły
Poczta kolejowa Arrivy