czerwiec 2015

1strOklaSwiKol_06'15www

AKTUALNOŚCI – FLIRT 3 dla PKP Intercity

Ryszard Rusak

Na torze doświadczalnym w Węglewie koło Żmigrodu 9.05.2015 r. odbyła się medialna prezentacja nowego elektrycznego zespołu trakcyjnego typu FLIRT 3. Umowa pomiędzy PKP Intercity a konsorcjum Stadler Polska Sp. z o.o. – NEWAG S.A. na dostawę 20 takich pociągów została podpisana w listopadzie 2013 r.


 

NOWY TABOR – Lokomotywy serii ST45 I ST46

Paweł Terczyński

W okresie intensywnej „modernizacji trakcji” PKP otrzymały z krajowego przemysłu ponad trzysta sześcioosiowych lokomotyw spalinowych serii SP45 i SU46, które przez długi czas wykorzystywano niemal wyłącznie do obsługi składów pasażerskich. Spółka PKP Cargo odziedziczyła znaczną część tego ilostanu, jednak dalsze ich wykorzystywanie w ciężkim ruchu liniowym wymagało przede wszystkim wymiany wyeksploatowanych jednostek napędowych. Obecnie przewoźnik posiada 20 lokomotyw serii ST45 i ST46 dedykowanych do ruchu towarowego, które przed paru laty zostały kompleksowo zmodernizowane przez firmę Pesa. Szczegółowy opis techniczny poszczególnych rozwiązań, zastosowanych w prototypowej ST45-01, został wcześniej przedstawiony na łamach naszego czasopisma, toteż  niniejszy artykuł więcej miejsca poświęca opisowi lokomotywy ST46.


 

HISTORIA KOLEI – Architektura obiektów kolejowych na szlakach Kolei Warszawsko-Wiedeńskiej

Michał Jerczyński

Przypadający w tym miesiącu jubileusz 170-lecia otwarcia dla ruchu publicznego pierwszego odcinka Drogi Żelaznej Warszawsko-Wiedeńskiej skłania do refleksji nad spuścizną tej najstarszej i najważniejszej linii kolejowej dawnego Królestwa Polskiego. Przemierzając trasę „wiedenki” napotkamy bowiem – mimo dziesięcioleci zaniedbań i akcji rozbiórek z ostatnich lat – niemal pełen przekrój przez ewolucję architektury obiektów kolejowych od połowy XIX wieku po czasy współczesne. Należy mieć nadzieję, że zapisane w dokumentach planistycznych woj. łódzkiego i śląskiego „szlaki kulturowe” czy „szlaki zabytków” dadzą podstawy do realnej ochrony tego dziedzictwa i jego popularyzacji w społeczeństwie. My tymczasem przyjrzyjmy się, jakimi drogami kroczyły przemiany architektury kolejowej na „wiedence” – zarówno pod jej zarządem, jak i w późniejszych latach eksploatacji w ramach jednolitej sieci kolei państwowych.


 

KOLEJ W POLSCE – Wąskotorowe lato ‘2015

Oprac. red.

Zbliżający się sezon letni to czas urlopów i podróży. Miłośnicy wąskich torów dobrze wiedzą, gdzie warto się wybrać, natomiast dla pozostałych przygotowaliśmy krótkie podsumowanie mające ułatwić zaplanowanie letniego urlopu. Jadąc do miejsca docelowego nieraz wystarczy nadłożyć kilkanaście kilometrów, by przypomnieć sobie dawnej kolei czar. Koleje wąskotorowe zapraszają!


 

KOLEJ W ŚWIECIE – Lokomotywy spalinowe serii T478.3 kolei ČSD cz.1

Piotr Kilanowski

Wprowadzenie do ruchu w latach 1964–71 lokomotyw spalinowych serii T478.1 i T478.2 było pierwszym ważnym krokiem związanym z wymianą trakcji parowej na spalinową na głównych szlakach kolejowych Czechosłowacji. Mimo niezaprzeczalnych zalet nowych lokomotyw, pierwsze lata eksploatacji wykazały, że ich niewystarczająca ilość oraz niedostateczna moc uniemożliwiają całkowite zastąpienie parowozów w najcięższym ruchu osobowym i towarowym. Celem rozwiązania tego problemu, zakłady ČKD Praha opracowały w latach 1968–71 projekt nowej lokomotywy spalinowej T478.3, wyposażonej w nowy, mocniejszy silnik spalinowy. Maszyny te, powszechnie zwane okularnikami lub nurkami, stały się w kolejnych dekadach jednym z najbardziej rozpoznawalnych symboli kolei czechosłowackich, a z uwagi na liczne modernizacje i przebudowy, zapewne utrzymają tę pozycję jeszcze przez długie lata.


 

ZAPOMNIANE LINIE – (Bytom Karb. Wąsk.) – Nowy Karb – Gliwice Trynek

Sławomir Fedorowicz

Opisywanie nieistniejących już linii kolejowych jest niełatwym zadaniem. Ogromne spustoszenia, jakie wciąż dokonują się w archiwach zakładowych spółek Grupy PKP powodują, że brakuje podstawowych materiałów, jak plany stacji, profile linii itp., a do istniejących archiwaliów dostęp jest coraz trudniejszy. Natomiast zawsze może znaleźć się ktoś, kto posiada ocalałe materiały i może podważyć wiedzę posiadaną przez autora. Nie inaczej jest z byłymi liniami na Górnym Śląsku, gdzie dodatkowym utrudnieniem opisu czy nawet wędrówki jest szybka zabudowa miejsc po liniach lub całkowite niwelowanie śladów po dawnych torowiskach. W tym numerze podejmiemy się opisu jednej z byłych linii Górnośląskich Kolei Wąskotorowych, po której ostatni pociąg przejechał w 1996 roku, a potem zaczęły się kradzieże nawierzchni na masową skalę, które spowodowały, że już po trzech latach linia mogła spokojnie awansować do miana zapomnianej.


 

WĄSKIE TORY – Żnińsko-Wenecki Festyn Wąskotorowy

Paweł Korcz

W dniach od 1 do 3 maja br. na Żnińskiej Kolei Powiatowej zorganizowano pierwszy Żnińsko- Wenecki Festyn Wąskotorowy. Dzięki uprzejmości niemieckiego pasjonata kolei udało się sprowadzić na imprezę aż cztery parowozy z Niemiec. Tak więc, razem z Px38-805 w Żninie znalazło się pięć parowozów,


 

ABC KOLEI  Bibliografia przepisów i instrukcji z zakresu służby mechanicznej PKP wydanych w latach 1919-2001

Zbigniew Tucholski

Część 2 – Przepisy i instrukcje wydane w latach 1945-2001 (7)


 

WCZORAJ I DZIŚ – Łowicz Główny

Michał Jerczyński


 

MIEJSKIE TORY – Tramwaje we Francji cz.2

Tomasz Gieżyński

Według stanu na styczeń 2015 roku we Francji znajdowały się 11741 silnikowe wagony tramwajowe, co przy ledwo 80 sztukach istniejących przed 1985 rokiem jest naprawdę osiągnięciem epokowym. Na tę liczbę składają się w lwiej części wyroby rodzimego Alstomu – jest to 995 wagonów, z czego 169 starszych egzemplarzy TFS (Grenoble, Paryż, Nantes) i Alstom/Vevey/Duewag (St. Etienne) oraz 826 rozmaitych citadisów w większości tramwajowych miast. Pozostali producenci reprezentowani są już znacznie słabiej. Oczywiście przewoźnicy na tym nie poprzestają – wciąż planowane są kolejne wydłużenia tras, budowy nowych linii i całych nowych sieci, a kolejne zamówienia wagonów albo są w toku, albo są tylko kwestią czasu. W tak rozwojowych okolicznościach proponujemy drugą część wycieczki objazdowej po francuskich sieciach tramwajowych.


 

ORYGINAŁ I MODEL – Tabor obcych kolei na polskich torach i jego modele

Andrzej Etmanowicz

Wagony drugiej klasy serii Bomz236 kolei DR/DB


 

RAPORT –  Modele wagonów sypialnych i restauracyjnych MITROPA

Robert Kroma

Cz.2 Wagony znormalizowane

Po I wojnie światowej i po okresie recesji w budowie taboru kolejowego także MITROPA rozpoczęła nabywanie nowych wagonów restauracyjnych i sypialnych. Pierwsze wagony sypialne powstały już w roku 1921 i były wzorowane na wagonach przejściowych typu budowy 21 (tzw. szczupaki – niem. Hechtwagen), a restauracyjne dopiero w 1928. Krokiem milowym w budowie wagonów sypialnych i restauracyjnych były właśnie konstrukcje powstałe w roku 1928, które dały początek wielu seriom wagonów, budowanych z kolejnymi modyfikacjami pudeł i wózków do pierwszych lat II wojny światowej.


 

FILATELISTYKA

Krystian Żurawski

Mosty i wiadukty Chorwacji

Semafor karzełkowy

Austriackie rocznice